Demokratik Komünal Belediyecilikte, belediye halkın yerine karar verilen bir iktidar kurumu olmaktan çıkar. Komünlerin hizmet ve koordinasyon kurumu haline gelir. Dolayısıyla Esas yönetim birimi belediyeler değil, toplumsal yaşam alanlarının komünleridir..
Belidiyelerde yönetim faliyeti yukarıdan aşağıya değil, aşağıdan yukarıya kurulur.
Burada belediye üst bir siyasi otorite değildir. H işalk komünlerinin ve komünal meclislerinin aldığı kararları hayata geçiren kamusal kurumdur.
Her yerleşim veya yaşam alanındaki yetişkin insanlar her komünde gönüllülük temelinde doğrudan yer alabilirler ve doğrudan üye olabilirler.
Komünün sürekli çalışan komisyonları olur. Ancak bu komisyonlar karar organı değil; öneri hazırlayan ve uygulamayı örgütleyen çalışma grupları olurlar.
Burada en önemlisi belediye başkanının kenti ve mahalleyi Komünden veya komünal meclisten bağımsız olarak yönetmez oluşudur.Mahalle Komünü yönlendirir. Komün; İhtiyaçları belirler ve öncelikleri sıralar. Bütçe önerisi hazırlar. Belediyeyi denetler. Belediye pratik olarak komünal meclisin kararlarını uygular.
Burada önemli bir nokta, bu güne kadar bizim belediyelerimizde genel olarak olduğu gibi, karar veren beldiye ve istekte bulunan komün olamaz. Karar komünde oluşur ve belediye onu hukuki ve teknik olarak gerçekleştirir.
Belediyelerin komünlerle örgütsel bağı ise,her komün kendi içinden eş başkanları ve delegeler seçer. Komün delegeleri mahalle meclisine gider. Mahalle meclisi kent meclisini oluşturur. Kent meclisi ise, belediye politikalarını belirler.
Delegeler klasik anlamda olduğu gibi bağımsız değildirler. Komünün iradesine bağlıdırlar ve geri çağrılabilirler.
Bütçenin oluşturulmasında demokratik katılımcılık esastır. Mesala bir mahallede bir yatırım yapılacaksa önce sokak komünleri ihtiyaçları tartışır. Mahalle komünü öncelikleri belirler. Kent meclisi tüm mahalleleri dengeler. Belediye sadece kendi bütçe ve teknik uygulama planını çıkarır ve komünal kent meclisine sunar. Son nihai planlar ve bütçe yeniden meclisin onayından geçer.
Böylece mahallerde her hangi bir yatırım kararı, belediye başkanının değil, komünal örgütlü topluluğun meclisinin olur.
Yani belediye başkanı şehrin patronu değildir. Görevi halk meclisi kararlarlarını uygulamak, alınmış kararların kurumlar arası koordinasyonunu sağlamak,ve belediyenin hukukî temsilini yürütmektir.
Siyasi iradenin merkezi komünal kent meclisidir. Kararlar doğrudan bu meclislerinde alınır. Temsili katılımı değil doğrudan demokratik katılımı esas alır.
Ekonomi, belediyenin birçok hizmetleriyle beraber kooperatifler ve yerel üretim ağlarıyla birlikte yürütülür.
Kısaca belediye devletin yerel uzantısı değil, demokratik toplumun teknik koordinasyon kurumu olarak yeniden tanımlanır.
Komünler ve Görevleri:
Demokratik Toplum komün, yalnızca toplantı yapan gurup ve birimler değildir Her komün, yaşamın belirli bir alanında karar alan, örgütleyen, yöneten ve denetleyen demokratik toplumsal ve siyasal özne olarak tanımlanır.
1. Sokak Komünü
Toplumun en küçük siyasal birimidir (20–100 hane).
Görevleri; Her hanenin yönetime katılımını sağlamak. Sokaktaki altyapı, temizlik ve güvenlik ihtiyaçlarını belirlemek.
Yoksul, yaşlı ve ihtiyaç sahibi ailelerle dayanışmayı örgütlemek. Aylık halk toplantıları yapmak. Mahalle meclisine geri çağrılabilir sözcüler seçmek.
Mahalle bütçesi için öneriler hazırlamak.
Ve sokakla ilgili kararları doğrudan almak.
2. Kadın Komünü
Demokratik toplumun temel kurucu gücüdür. Karma yapının alt komisyonu değildir.
Özgür ve özerk iradeye sahip komünal meclistir.
Görevleri; Kadınların eşit temsilini güvenceye almak.
Şiddete karşı toplumsal mekanizmalar kurmak.
Kadın kooperatiflerini geliştirmek.
Eğitim, sağlık ve ekonomik özgürlük çalışmaları yürütmek.
Bütün meclislerde eşbaşkanlık ilkesini denetlemek.
Yetkisi: Kadınları ilgilendiren konularda ortak karar zorunluluğu yaratan irade oluşturmak.
3. Gençlik Komünü
Gençlerin kendi yaşamını yönetme organıdır.
Görevleri; Eğitim ve kültür faaliyetleri düzenlemek.
Spor ve sanat çalışmalarını örgütlemek.
Dijital iletişim ve teknoloji alanında üretim yapmak.
Ekolojik gönüllülük ve toplumsal hizmet çalışmaları yürütmek.
Gençlerin mahalle yönetimine katılımını sağlamak.
4. Ekoloji Komünü
Doğayı belediyenin değil toplumun ortak yaşam alanı olarak ele alır.
Görevleri; Su kaynaklarını korumak.
Ağaçlandırma ve yeşil alan planlamak.
Atık ayrıştırma ve geri dönüşümü örgütlemek.
Enerji tasarrufu projeleri geliştirmek.
İmar kararlarını ekolojik açıdan değerlendirmek. Burada hiçbir büyük yapı projesi ekoloji komününün görüşü alınmadan tamamlanmış sayılmaz.
5. Ekonomi Komünü
Kapitalist kâr yerine toplumsal ihtiyaç ekonomisini esas alır.
Görevleri; Tüketim ve üretim kooperatifleri kurmak.
Yerel üreticileri desteklemek.
İşsizlere dayanışma ağı oluşturmak.
Mahalle dayanışma fonunu yönetmek.
Gıda, ekmek ve temel ihtiyaç planlaması yapmak.
Burada temel amaç yoksulluğu yardımla değil, ortak üretimle ve paylaşımla azaltmaktır.
6. Eğitim ve Kültür Komünü
Toplumun hafızasını ve dilini yaşatır.
Görevleri; Anadil çalışmaları yürütmek.
Kütüphane ve halk akademileri kurmak.
Çocuklara tarih ve kültür etkinlikleri düzenlemek.
Sanat, müzik ve tiyatro çalışmalarını örgütlemek.
Yerel kültürel mirası korumak.
7. Toplumsal Adalet Komünü
Mahkemeye alternatif değildir ve uzlaşma ve barış mekanizmasıdır.
Görevleri; Komşular arası anlaşmazlıkları çözmek.
Aile içi toplumsal arabuluculuk yapmak.
Tazmin ve onarıcı adalet yöntemlerini geliştirmek.
Mahallede çatışmaları büyümeden çözmek.
Burada amaç cezalandırmak değil, bozulan şahsi ve toplumsal ilişkiyi onarmaktır.
8. Sağlık Komünü
Sağlığı yalnızca hastane hizmeti olarak görmez.
Görevleri; Koruyucu sağlık çalışmaları yürütmek.
Yaşlı ve engellilerin bakım ağını örgütlemek.
Çocuk ve kadın sağlığı konusunda eğitim vermek.
Acil dayanışma ekipleri oluşturmak.
9. İnanç ve Vicdan Komünü
Farklı inançların eşitliğini esas alır.
Görevleri; İnanç toplulukları arasında diyalog kurmak.
Ortak kültürel günleri organize etmek.
Ayrımcılığı önlemek.
İnanç özgürlüğünü güvence altına almak.
10. Öz Savunma Komünü
Burada öz savunma kavramı yalnızca fiziksel güvenlik değildir; toplumun kendisini her alanda koruma kapasitesidir. Görevleri; Afet hazırlığı yapmak.
Yangın ve deprem gönüllü ekipleri oluşturmak.
Çocuk ve kadın güvenliği konusunda mahalle ağı kurmak.
Kriz anlarında dayanışmayı koordine etmek.
Bu yapı askeri bir kurum değil, toplumsal güvenlik ve yaşamı koruma örgütlenmesidir.
Mahalle düzeyinde ortak yönetim bu komünlerin tamamının mahalle meclisinde buluşmasından olulur.
Böylece siyaset yalnızca seçimden seçime belediye başkanlığı ve vekillik için oy verme ve belediye bakanıyla vekilin yönetme ve siyaset yapma faliyeti solmaktan çıkar Günlük yaşamın sürekli örgütlenen pratiği haline gelir.
Sonuç olarak devlet yerine Demokratik Komünler Birliğine dayalı Demokratik
Toplum, parti yerine komün geçerken esas köklü dönüşüm, yönetimin merkezden topluma taşınması olur. Demokratik Komünler Birliği; Mahalleden başlayarak kadınların, gençlerin, emekçilerin ve bütün toplumsal kesimlerin doğrudan katıldığı meclisler ağıyla kendi kendini yöneten örgütlü toplum olur. Bu nedenle gerçek demokratik egemenlik, seçimle gelen belediye başkanlarında ve parti yöneticilerinde değil, sürekli günlük çalışan komün ve komünal meclislerde somutlaşır.
Siyaset; sokakta,köyde,mahallede,okul çevresinde, işyerlerinde,kooperatiflerde,
kadın ve gençlik meclislerinde günlük yaşamın doğal faaliyeti haline gelir.
Böylece yurttaş, beş yılda bir oy kullanan seçmen olmaktan çıkar. Günlük olarak meclislerde toplumsal yönetim öznesi olur.
AYDIN YILMAZ
